میثاق با امام
مقدمه:
زماني كه مقدر مي شود سرنوشت قومي رقم بخورد و در وجودش تحولي پديد آيد،همه چيز به فرمان خدا بر وفق مراد مي شود.حتي در ورق خوردن برگ هاي«تاريخ»نيز مي توان گونه هاي شگفت انگيزي از ساز گاري را احساس كرد.
براي اقوام وملل مختلف جهان،لحظه ها و روزهاي به ياد ماندني و ماندگاري وجود دارد كه بسياري از آن ها به دلايل ويژه،حالت تقدس مي يابند و در رديف«روزهاي خوب خدا»قرار مي گيرند.در همين قياس بخشي از تاريخ ملت ها،جزء حساس ترين و درخشان ترين دوران زندگي آن ها به حساب مي آيد كه خاطره آن براي نسل هاي آينده فراموش ناشدني است.
بررسي رويدادها و جريان هاي خرداد ماه و ترسيم روشن از آن براي نسل فعلي و آينده يك ضرورت مهم فرهنگي و اجتماعي مي باشد و در كل تاريخ ملت ها،سند اعتبار و گنجينه هويت آن هاست كه همه رويدادها،فراز و نشيب ها،پيروزي ها،شكست ها،سرفرازي ها و شرمساري ها در آن وجود دارد.
به همين خاطر نيم نگاهي به اهم رخداد هاي سياسي خرداد ماه و يادآوري آن خالي از لطف نخواهد بود.
يكم خرداد؛ كه شروع تحريم اقتصادي عليه جمهوري اسلامي ايران از طرف آمريكا ثبت گرديده در حقيقت به نفع ملت بزرگ ايران بود چرا كه با شناخت از قدرت و توانمندي خود شخصيت خود را پيدا نمود و توانست گام هاي پيشرفت را يكي پس از ديگري بردارد به طوري كه در جهت قطع وابستگي و استقلال اقتصادي مصمم تر و راسخ تر حركت نمود و تعجب همگان را برانگيخت .
سوم خرداد؛كه از آن به عنوان پيروزي بزرگ ملت ايران نام مي برند و در تاريخ جنگ ايران و عراق از اهميت ويژه اي برخوردار است كه منجر به آزد سازي خرمشهر گرديد و بر دشمن زبون و خار شكست سختي را تحميل نمود كه از اين تاريخ به بعد سرنوشت جنگ تغيير كرد و ابتكار عمل در جبهه هاي نبرد به دست نيرو هاي جمهوري اسلامي ايران افتاد.
هفتم خرداد؛روز افتتاح و تشكيل اولين دوره مجلس شوراي اسلامي مي باشد. صدالبته اين از افتخارات انقلاب اسلامي ايران مي باشد كه مايه اطمينان و اعتماد خاطر امام و مسئولان اجرايي كشور مي باشد.
چهار دهم خرداد؛در اين روز در سال 1368 در حالي كه پرچم توحيد در سراسر ايران برافراشته بود و مسلمين و مستضعفين جهان با شنيدن نداي رهايي بخش اسلام در همه زمينه ها مشغول شده و عليه حاكمان جور و استكبار به پاخاسته بودند،رهبر بزرگ انقلاب اسلامي به سوي معبود شتافت و پرچم هدايت مسلمين و محرومين را به شاگرد خلف وشايسته خود حضرت آيت الله خامنه اي سپرد.
پانزدهم خرداد؛در سيزدهم خرداد 1342«روز عاشورا»حضرت امام خميني(ره)در اجراي رسالت مقدسي كه بر عهده داشتند با حضور در مدرسه فيضيه قم و ايراد نطقي پر شور،حماسي و آتشين،امپرياليسم آمريكا و رژيم دست نشانده اش در ايران را مورد حمله مستقيم قرار دادند و بدين ترتيب مردم مسلمان ايران و جهان را به مبارزه آشكار و همه جانبه عليه دستگاه جابر شاه و نظام شاهنشاهي فرا خواندند و ملت مسلمان ايران نيز در 15 خرداد 42 در پاسخ به نداي رهبر حق جوي خويش و در حمايت از اسلام و روحانيت قيام تاريخی خود را آغاز كرد.
با چنين مقدمه اي مي توانيم خرداد ماه را نقطه عطفي در تاريخ پر افتخار ملت مسلمان ايران بدانيم و روز هاي آن را«ايام الله»بناميم.
آغاز محاصره اقتصادي جمهوري اسلامي ايران
امام خميني(ره):
«من اعتقادم اينست كه اگر ما در محاصره اقتصادي ده سال،پانزده سال واقع شويم،شخصيت خودمان را پيدا مي كنيم.وقتي اين احساس پيدا شد در يك ملتي كه من خودم بايد هر چيزي مي خواهم تهيه كنم،ديگران به من نمي دهند،مغزها به راه مي افتد.اين محاصره اقتصادي را كه خيلي از آن مي ترسند من يك هديه اي مي دانم براي كشور خودمان...مهم اينست كه ما بفهميم ديگران به ما چيزي نمي دهند.»
پس از پيروزي انقلاب اسلامي ايران،دولت آمريكا به دخالت هاي خود در امور داخلي ايران ادامه داد.در آبان ماه سال 1358 كه شاه ظاهراً براي درمان به آمريكا رفت،روابط جمهوري اسلامي ايران با آمريكا بسيار بحراني شد.بعد از اين قضيه مسئولان ايران براي تحویل و محاكمه شاه مخلوع اصرار ورزيدند ولي عدم همراهي آمريكايي ها،موجب بي اثر شدن اقدامات سياسي و پيام هاي كتبي و شفاهي رئيس جمهور آمريكا شد.
با تـوجه به اين مـسائل و پيش آمدن قضيه گروگان ها به طوري كه وقتي بعد از مدت ها بحث تحويل گروگان ها به شوراي انقلاب،از طرف امام خميني(ره) منتفي اعلام و قرار شد«چون گذشته گروگان ها و سفارت تا تشكيل مجلس شوراي اسلامي وتعيين سرنوشت آنان به دست وكلاي ملت،در اختيار دانشجويان مسلمان پيرو خط امام باقي بماند،واضح بود كه آمريكايي ها به سمت اعمال فشار بيشتر بر روي ايران مي روند؛كاري كه با اعلام قطع رابطه سياسي آمريكا با ايران،از روز 19 فروردين 1359 رسماً آغاز شد.
اين قطع رابطه،گسترش تحريم هاي اقتصادي،بلوكه كردن دارايي هاي ايران در آمريكا،اخراج ايرانيان،دانشجويان و ديپلمات هاي ايراني،تهديد به مين گذاري در خليج فارس براي جلو گيري از صادرات نفت و نيز فشار به كشور هاي اروپايي براي شركت در تحريم اقتصادي ايران را در پي داشت.
در مرحله بعد«بيل كلينتون»رئيس جمهور آمريكا در 7 مه 1997 يك دستور العمل اجرايي مهمي را كه متضمن تحريك و فشار جديد اقتصادي عليه جمهوري اسلامي ايران بود،امضا كرد.
اين تحريم جديد اقتصادي،هر نوع تجارت كالا و روابط و خدمات مالي و سرمايه
گذاري را در ايران ممنوع اعلام كرد.
به هر صورت تحريم اخير بسي فراتر از ممنوعيت تجاري بود كه از سال 1987 عليه ايران انجام گرفته بود.
سياست اعمال تحريم اقتصادي به عنوان يك ابزار شناخته شده در سياست ديروز و امروز آمريكا مي باشد و با توجه به همين سياست در اولين دوره رياست جمهوري كلينتون،آمريكا شش بار درباره 35 كشور جهان،مجازات اقتصادي برقرار نموده و يا تهديد به اعمال تحريم كرده است لازم به ذكر است كه اين 35 كشور،جمعاً 42 در صد جمعيت جهان را در بر مي گيرند.
بدين ترتيب،همان گونه که كسينجر نيز به آن تصريح دارد،«متحدان استراتژيك آمريكا،منافع اقتصادي خود در خليج فارس و جهان اسلام را بر تحريم واشنگتن ترجيح مي دهند و از طريق توسل به سياست«مذاكرات اقتصادي»مي كوشند زمينه توسعه روابط اقتصادي و سرمايه گذاري كلان در ايران را هموار سازند.»
از آن جا كه هم پيمانان اروپايي،آسيايي و عرب آمريكا در اتخاذ سياست مهار با اين كشور همراهي نكردند،و همچنين فشار شركت هاي نفتي در خصوص سرمايه گذاري در ايران،باعث شد تا در سال 1996 قانون«داماتو»در مجلس آمريكا به تصويب رسيد و صورت قانوني پيدا كرد.
براساس اين طرح،هرگونه همكاري شركت هاي غير آمريكايي با ايران كه موجب سرمايه گذاري بيش از چهل ميليون دلار در ايران شود،مجازات هايي در پي خواهد داشت.هدف اين طرح در وهله اول دور ساختن اروپائيان و شركت هايشان از بازار پر سود ايران و در مرحله بعد بازداشتن ايران از دست يابي به فن آوري پيشرفته بود.اما سؤال اصلي اينست كه اين طرح در هدفش چقدر موفق بود؟مشخصاً موفق نبود چرا كه شركت فرانسوي «توتال»بدون توجه به تهديد هاي آمريكا با سرمايه گذاري دو ميليارد دلاري در صنايع نفت و گاز ايران عملاً قانون داماتو را به مبارزه طلبيد.سرانجام پس از دو سال كشمكش بين اتحاديه اروپا و پس از انجام مذاكراتي فشرده در انگليس،طرح آمريكايي مجازات شركت هاي اروپايي طرف قرار داد با ايران لغو شد.براساس توافق آمريكا شركت هاي اروپايي آزادند بدون هرگونه هراسي از تهديد هاي آمريكا،در ايران سرمايه گذاري كنند و قانون تحريم شامل حال آنان نخواهد شد.
اما گذشت سال ها نشان داده كه پيش بيني هاي حضرت امام«ره»به حقيقت پيوسته است و در طول اين مدت نسبتاً طولاني و به خصوص در سال هاي دفاع مقدس و بعد از آن جمهوري اسلامي ايران توانست گام هاي پيشرفت را يكي پس از ديگري و در جهت خودكفايي و رفع وابستگي بر دارد و در كل محاصره اقتصادي نه تنها ايران را وادار به تسليم نكرد،بلكه ملت را در جهت قطع وابستگي و استقلال اقتصادي مصمم تر و راسخ تر ساخت.
بدون شك محاصره اقتصادي نمي تواند حربه خيلي موثري عليه كشور جمهوري اسلامي ايران باشد زيرا هم اكنون ايالات متحده آمريكا در مناقشه هسته اي با فشار بر شوراي امنيت و تصويب قطعنامه عليه ايران از همان ابزار شناخته شده گذشته مي خواهد استفاده نمايد اما،حقيقت امر اين است كه اين روز ها رقابت اقتصادي مخصوصاً در دنياي سرمايه داري آن قدر زياد است كه كسي نمي تواند مدعي موفقيت در انجام چنين كاري شود.از طرفي بسياري از كشور هاي جهان با ايران همراه مي باشند.
ارتحال حضرت امام(ره)و انتخاب مقام معظم ولايت فقيه به عنوان رهبر نظام
مقام معظم رهبري :
«امام بزرگوارمان تجسم اسلام انقلابي بود.اسلام ناب در زندگي،در اخلاق،در احساسات در تصميم گيري ها و در فاني بودن.ايشان در راه خدا،مجسم بود.خداي متعال هم به ايشان پاداش داده،كاري كه به دست اين بزرگوار انجام گرفته بود بعد از كار پيامبران چنين حركت عظيمي را كسي انجام نداده بود.»
ساعت7صبح يك شنبه 14خرداد خبري از صدا وسيما جمهوري اسلامي پخش شد و بر روي تلكس خبرگزاري ها نقش بست كه در باور هيچ كس نمي گنجيد:«حضرت امام خميني(ره)به ملكوت اعلا پيوست.»
آري حضرت امام(ره)خورشيد فروزان عالم اسلام و ستاره درخشان عالم عرفان ،سرور مجاهدان راه حق در قرن اخير،رهبر كبير انقلاب اسلامي و بنيان گذار جمهوري اسلامي ايران،پس از سال ها مبارزه در راه حق و متجلي ساختن اسلام حقيقي در ميان جوامع اسلامي وبشري وستيز دائم با كفر و استكبار جهاني در شامگاه 14 خرداد1368 پس از يك بيماري كوتاه مدت،در سن 87 سالگي دارفاني را وداع گفت و به معبود و محبوبي كه سراسر عمر خود را به مجاهدت در راه او و كسب رضاي او طي كرده بود،پيوست.
ارتحال امام خميني(ره)اين بزرگترين رهبر قرن،همگان را در اندوهي بي پايان فرو برد كه نه تنها مردم ايران بلكه مسلمانان سراسر جهان در سوگ نشسته و به عزاداري پرداختند و حضور درياي امواج ميليون ها نفر از مردم در مراسم وداع و تشييع پيكر پاك حضرت امام(ره)به دوستان ودشمنان اين نكته را فهماند كه انقلاب اسلامي ايران بر پايه هاي اعتقادي و اجتماعي محكمي استوار است.
پس از رحلت امام اين ابر مرد تاريخ گمانه زني ها در دو طيف داخلي وخارجي شروع شد كه جانشين امام خميني(ره)چه كسي خواهد بود.بسياري از تحليل گران راه خطا پيمودند.راديو هاي بيگانه طي روزهاي14و15 خرداد براي متشنج نشان دادن اوضاع ايران آن چنان به تكاپو افتاده بودند كه حتي صريحاً از«وقوع جنگ داخلي ايران»سخن مي گفتند.
رسانه هاي غرب 2 محور عمده براي تبليغات خود در اين روز ها تعيين كرده بودند:1-محور القاي ايجاد خلاء در رهبري جمهوري اسلامي ايران و در نتيجه فراهم شدن زمينه از هم گسيختگي نظم اداري و اجرايي كشور.
2-وقوع جنگ قدرت ميان مقامات و شخصيت هاي برجسته جمهوري اسلامي
ايران و يا جنگ داخلي.
راديو آمريكا در اين زمينه گفت:«رحلت آيت الله خميني (ره)قطعاً به بي ثباتي عظيمي در ايران منجر خواهد شد وبرخي پيش بيني مي كنند كه اين وضع احتمالاً شعله يك جنگ داخلي را در ايران خواهد افروخت.»
زمان به سرعت مي گذشت و همچنان بازار تحليل و بحث براي اين كه آينده ايران چه خواهد شد گرم بود كه مجلس خبرگان رهبري،بي درنگ پس از ارتحال امام خميني(ره)تشكيل شدو در فاصله كمتر از 24 ساعت با اكثريت قريب به اتفاق آراء حـضرت آيـت الله خامنه اي را به رهبري كشور انتخاب كرد .كسي كه به داشتن تقوا ،اجتهاد،آگاهي عميق از انديشه ها وسیره امام ،مبارزه در راه انقلاب و تجربه سياسي و اجرايي شهرت داشت.در تأييد اين گفته ها مي توان به فرمايش حضرت امام در مورد ايشان اشاره كردآن جا كه فرمودند:«يك نفر را مثل آقاي خامنه اي پيدا بكنيدكه متعهد به اسلام باشد وخدمت گذار ،وبناي قلبي اش بر اين باشد كه به اين ملت خدمت كند پيدا نمي كنيد ايشان را من سال هاي طولاني مي شناسم.»
رهبر جديد انقلاب نيز با بيان اين نكته مهم كه«راه ما راه امام خميني (ره)است»به جهانيان اعلام كردند كه جمهوري اسلامي ايران همچنان آرمان هاي رهبر فقيد انقلاب اسلامي را سر مشق و هدف خود قرار خواهد داد.
اين انتخاب سريع وبموقع و بيعت فرزند گرانقدر حضرت امام(ره)با رهبر انقلاب چنان ضربه مهلك و مدهوش كننده اي بر اندام دشمنان انقلاب و تحليل گران مغرض بود كه موازنه فكري–تحليلي بسياري از ناظران مسائل ايران را به هم زد و رسانه هاي ارتباط جمعي غرب كه سخت در تلاش بودند تا با ارائه تحليل هاي سراپا غلط و تهيج افكار عمومي به خواسته هاي شوم خود برسند،با اين انتخاب احساس كردند روياهايشان نقش بر آب شده است.
روزنامه تايمز در روز بيستم خرداد68 نوشت:«كساني كه پيش بيني كرده بودند در غيبت رهبري آيت الله خميني(ره)بر سر جانشيني رهبري در ايران هرج ومرج و تشنج بروز خواهد كرد بايد با ديدن انتخاب سريع آيت الله خامنه اي كه از شخصيت هاي ايران تأييد شده دچار اختلال ذهن شده باشند.»
راديو آمريكا كه تا قبل از اين در روز 14 خرداد علناً از وقوع جنگ داخلي در ايران سخن گفته بود درباره تصميم خبرگان در انتخاب رهبر چنين گفت:اعلام راديو تهران مبني بر اينكه خبرگان آقاي خامنه اي را به رهبري انقلاب ايران برگزيده است،بسياري از تحليل گران غربي را متعجب كرد.
قيام 15 خرداد،طليعه انقلاب اسلامي
امام خميني(ره):
«قيام پانزده خرداد،اسطوره قدرت ستم شاهي را درهم شكست و افسون ها را باطل كرد.شهادت جوانان رشيد و زنان و مردان در آن روز سد عظيم قدرت شيطاني را از بنيان سست كرد.خون سلحشوران كوخ نشين،كاخ هاي ستم را در هم كوبيد.»
اگر اصل علت ومعلول را در تاريخ بپذيريم و قبول كنيم كه تاريخ نيز براي خود فلسفه اي دارد و چنان نيست كه صرفاً حوادث و وقايعي به صورت تصادفي پشت سرهم رديف شده باشد و از مجموعه آن ها تاريخ ساخته شود.آن گاه ناگزير بايد اعتراف كنيم كه در هر حادثه تاريخي يا انقلاب و تحولي در تاريخ،مقطع و وقايعي وجود دارد كه مي تواند آغاز پيامد هاي بعدي باشد.
15خرداد 42در تاريخ انقلاب اسلامي ايران از چنين ويژگي برخوردار است.پر
واضح است كه در ايران نهضت ها و جنبش هاي متعددي از قبيل:نهضت تنباكو،نهضت مشروطيت،جنبش ملي شدن صنعت نفت و ده ها نهضت ديگر به وقوع پيوسته است اما تنها قيام خونين و مقدس 15خرداد ملي گرايي ومبارزات پارلماني ومسالمت آميز را كنار زده وعناصر ساز شگر را از صحنه بيرون رانده و نهضتي فراتر از چهارچوب سياست هاي تعيين شده از سوي سياستمداران غرب وشرق،پديد آورد و مبارزه را در مسير درست و اسلامي به جريان انداخت و دشمن اصلي ملت ايران(محمد رضا پهلوي)را به درستي به همگان شناساند و ماهيت فاشيستي و ديكتاتوري او را بر ملا ساخت.توطئه هاي يك صد ساله جهان خواران،زورمداران و روشنفكران وابسته در راه اسلام زدايي را نقش بر آب كرد.گرد وغبار تيره اي را كه كاروان استعمار و اذناب آن در ايران،بر چهره اسلام نشانده بودند زدود و توده ها را با اسلام ناب محمدي آشنا ساخت و بدين گونه زمينه را براي پيدايش انقلاب اسلامي،حاكميت ولايت فقيه،تأمين استقلال و آزادي و وارستگي از قيد استكبار جهاني و ابر قدرت هاي غرب و شرق را به درستي فراهم آورد.
15خرداد،طليعه انقلاب اسلامي بود و آن چه در بهمن سال57به دست آمد،پايه هاي آن در روز15خرداد سال42گذاشته شد.
دستگيري امام خميني(ره)
در سحرگاه پانزدهم خردادسال42،دژخيمان رژيم ستم شاهي به خانه حضرت امام خميني(ره)يورش بردند.آنها امام را كه سه روز پيش از آن،به مناسبت عاشوراي حسيني در مدرسه فيضيه،در سخنان كوبنده اي،از جنايات شاه واربابان آمريكايي و اسرائيلي او پرده برداشته بود دستگير و دور از چشم مردم،به زنداني در تهران منتقل كردند.هنوز چند ساعتي از اين حادثه نگذشته بود كه خيابان هاي شهر قم،زير پاي مردان و زنان انقلابي كه در اعتراض به رژيم شاه و حمايت از رهبرشان فرياد برآورده بودند-به لرزه در آمد.اين صحنه،در آن روز در تهران و چند شهر ديگر نيز به وجود آمد و بدين ترتيب،مردم ايران با اين قيام گسترده،نشان دادند كه خواستار برقراري حكومت اسلامي و پايان دادن به رژيم ستمشاهي هستند.
حمام خون در قم وتهران
پس از انتشار خبر دستگيري امام(ره)،بسياري از مردم قم به منزل ايشان رفتند و به اتفاق فرزند ايشان حاج آقا مصطفي در حدود ساعت شش بامداد،به سمت حرم مطهر معصومه (س)حركت كردند.پس از مدتي صحن مطهر و خيابان هاي اطراف لب ريز از جمعيتي شد كه شعار«يا مرگ يا خميني»را با هيجان شديد تكرار مي كردند در همان زمان علما و مراجع وقت هم با صدور بيانيه هايي خواستار آزادي فوري حضرت امام(ره)شدند.
در حدود ساعت 10 صبح با ورود نيروهاي مسلح به قم براي تقويت نيروهاي شهرباني اين شهر تيراندازي شروع شد وتعداد زيادي از مردم زخمي و يا به شهادت رسيدند شدت تيراندازي به حدي بود كه امكان انتقال زخمي ها واجساد شهيدان نبود و اين كشتار تا ساعت 5 بعد از ظهر ادامه داشت.
در تهران نيز مردم به خيابان ها ريختند و قيام خونين خويش را آغاز كردند.سيل خروشان كشاورزان غيور و كفن پوشان ورامين،دهقانان كن ونيز مردم جماران به سوي تهران سرازير شد انبوه جمعيت بازاري،بارفروش،دانشگاهي واقشار مختلف مردم با فرياد هاي رعد آساي«يا مرگ يا خميني»و«مرگ بر شاه»تهران را به لرزه در آورد.شاه كه در برابر قيام ملت،تاج وتخت خود را در حال زوال مي ديد،با رگبار مسلسل به جنگ ملت مظلوم رفت وتهران را به كشتارگاه مخوف و حمام خون در 15 خرداد 42 تبديل ساخت.در بيشتر شهر ها،درگيري ،راهپيمايي،برگزاري جلسات و نيز سخنراني بر ضد رژيم و اعتراض به دستگيري امام(ره)در اين روز صورت گرفت و در بعضي از شهر ها مانند شيراز،تبريز ومشهد اعتراض از شدت و گستردگي بيشتري برخوردار بود كه در اثر اين حوادث تعداد زيادي شهید ، مجروح و يا زنداني شدند.
انعكاس نهضت پانزدهم خرداد
پس از واقعه پانزدهم خرداد 1342،با وجود سانسور هاي شديد دستگاه،خبرهاي دستگيري امام خميني(ره)و قيام 15 خرداد؛در مدت كوتاهي نه تنها در سراسر كشور كه به فراتر از مرزها گسترش يافت و موجي از نفرت و خشم بر ضد شاه به راه افتاد.حوزه هاي علميه نجف،كربلا،كاظمين به حمايت از امام خميني(ره)تلگراف هايي به سران كشور هاي اسلامي و سازمان هاي بين المللي مخابره و كشتار پانزدهم خرداد رژيم را به شدت محكوم كردند.تمام اين جريان ها در حالي صورت مي پذيرفت كه در مطبوعات كشور هيچ خبري از حقايق و وقايع منعكس نمي شد.
تلاش رژيم براي تغيير واقعيت
قيام پانزدهم خرداد،جوششي از طرف مردم بود براي درهم كوبيدن رژيم سلطنت اگر چه به سرعت نتيجه قطعي نداد اما آثار بسياري باقي گذاشت.از اين رو،عوامل رژيم حـاكم،بـه روش هاي گـوناگون كـوشيدند با اسـتفاده از همه امكانات و از جمله رسانه هاي گروهي،جنبه اسلامي و مردمي را از آن بگيرند و جهت خارجي به آن داده،افكار عمومي را فريب دهند.بنابراين رژيم مدعي شد كه عده اي از مردم،براي بدست آوردن پول،به تهاجم بر ضد دولت دست زده اند و گفتند كه اين پول ها را شخصي به نام«جمال عبدالناصر»فرستاده تا در ايران،توطئه هايي صورت گيرد.البته با همه اين تلاش ها و ادعاهاي پوچ و بي اساس،شعله قيام پانزدهم خرداد1342روز به روز روشن تر مي گرديد.
به هر صورت قيام تاريخي و كم نظيري كه در پانزدهم خرداد ماه1342 آغاز شد،هر چند رژيم سفاك پهلوي با شهادت جمعي از فرزندان رشيد اسلام به خاك وخون كشيده شد و سركوب گرديد،اما در عين حال نقطه آغازيني براي مبارزه پيگير انسان هاي مسلمان و پاك باخته اي به حساب آمد كه به انقلاب شكوهمند آنان در 22 بهمن ماه 57 منتهي گرديد به عبارتي ديگر انقلاب اسلامي سال 57 مكمل قيام مقدسي بود كه در پانزدهم خرداد ماه 42 از شهر خون و قيام(قم)آغاز شد.
ويژگي هاي قيام پانزده خرداد
1-اخلاص و قاطعيت رهبري:
در اين قيام،امام(ره)براي هميشه به جدايي دين از سياست خاتمه داد،اما انگيزه او هيچ گونه شباهتي با انگيزه هاي ساير سياستمداران نداشت.هدف امام(ره)قيام الهي بود ك از سر اخلاص و براي انجام وظيفه و تكليف شرعي صورت گرفت.امام همواره در طول تاريخ مبارزات خويش تأكيد كرده اند كه ما مثل رسول خدا(ص)و ساير انبيا الهي موظف به تكليف الهي هستيم.آنچه براي ما در مرتبه اول مهم و داراي اهميت است،همين اداي تكليف است نه پيروزي.در حقيقت پيروزي واقعي ما اين است كه بتوانيم به وظيفه ديني خود عمل كرده باشيم.
2-مردمي و سراسري بودن قيام:
قيام پانزدهم خرداد يك اقدام مردمي و سراسري بود ومتعلق به هيچ گروه يا صنف خاصي نبود همه از پير وجوان،دانشگاهي و بازاري،روستايي و شهري در آن شركت داشتند؛آنچه همه آن ها را به يكديگر پيوند مي داد مكتب اسلام بود كه از طريق علما و مراجع تقليد با مردم ارتباط هميشگي داشت و رابطه رهبري قيام و توده هاي ميليوني مردم به وسيله روحانيون برقرار مي شد.
3-اسلامي بودن قيام:
اين قيام يك امر صد در صد اسلامي بود.اسلامي بودن اين قيام از رهبری و خاستگاه آن مشخص است.رهبر اين قيام از مراجع تقليد و فقيه عاليقدر حوزه هاي علميه بود همچنين نقطه شروع آن حوزه هاي علميه و مراكز ديني به رهبري روحانيت بود و هيچ يك از گروه هاي ملي و غير مذهبي در آن شركت نداشتند.
4-شركت زنان:
زنان ايران كه در مكتب اسلام،درس شهادت و دليري را از حضرت زينب(س)شير زن شجاع كربلا آموخته اند،همواره در طول تاريخ مبارزات ملت ايران،در كنار مردان حماسه آفريدند ورود و حركت زنان در صفوف مردان بيشتر باعث تحريك آن ها شده،شعله هاي مبارزه را افروخته تر مي كند.
در قيام پانزده خرداد،زنان در همه شهر ها و به ويژه قم،از خانه ها بيرون ريخته و در كنار مردان به تظاهرات خياباني پرداختند آن ها با شركت در مبارزات ضد رژيم و راهپيمايي،در يورش نيروهاي انتظامي به تظاهر كنندگان در شهر مقدس قم جزء اولين كساني بودند كه خون سرخشان به زمين ريخته شد.
5-پايان افسانه جدايي دين از سياست:
قيام پانزده خرداد،به افسانه جدايي دين از سياست كه بيش از نيم قرن،از سوي استعمار گران رژيم دست نشانده آنان تبليغ وترويج شده بود،پايان داد و جداناپذيري اسلام از سياست را،براي همگان آشكار كرد و اسلام ناب محمدي را از اسلام آمريكايي بازشناسانيد.از آن پس اسلام راستين كه تا ديروز جايي در مجامع علمي و روشن فكري نداشت در ميان نسل تحصيل كرده وبه ويژه دانشگاهيان راه يافت و گام به گام گسترش پيدا كرد و فعاليت هاي سياسي بر پايه اسلام،به عنوان بزرگترين جريان هاي سياسي در ايران اوج گرفت و پيشرفت كرد و زمينه ساز انقلاب اسلامي شد.
6-مخالفت با شاه:
ويژگي ديگر این قيام آن بود كه بر خلاف نهضت ها وقيام هاي ديگر،شاه را هدف اصلي قرار داده و او را مقصر و مسئول مي دانست.پيش از اين مبارزان سياسي جرأت مخالفت با اصل رژيم را نداشته و معتقد به براندازي آن نبودند بلكه با مخالفت با افراد پايين تر نظام وبه ويژه نخست وزيران به شاه نوعي مشروعيت مي دادند،اما امام بر خلاف آن ها متوجه ريشه و اصل رژيم شد.ايشان در سخنراني مشهور خود در عصر عاشورا همان طور كه قبلاً گفتيم شاه را به طور مستقيم مورد حمله قرار داده،او را مقصر اصلي و عامل همه فساد هاي داخلي و خيانت هاي بيگانگان دانست.در واقع امام هدف مبارزه خود را متوجه علت كرد نه معلول.
7-حضور روحانيت در صحنه:
يكي ديگر از ويژگي هاي بارز اين قيام،حضور فعال و همه جانبه روحانيت بود.امام كه بر خـلاف بيـشتر مـراجع تقـليد معـاصر كـه در مقـابل شـاه بـا تسامح رفتار مي كردند،با آميختن دين وسياست وارد مبارزه شد.بيشتر روحانيون قم و ساير شهر هاي ايران كه جزء شاگردان يا مقلدان امام بودند،با الگو قرار دادن او رهبري قيام در شهر هاي ايران را به دست گرفته وبا حضور وسيع در صحنه مبارزات مردم را هدايت و رهبري مي كردند و براي اولين بار روحانيت به طور گسترده اي در مبارزه عليه رژيم شاه شركت كرد.
منابع
عنوان نويسنده
1-كتاب ارتباط ايران و آمريكا رجبعلي اختر شهر
2-سيري در جنگ ايران وعراق مركز مطالعات و تحقيقات جنگ
3-تاريخ سياسي معاصر ايران پژوهشكده تحقيقات اسلامي
4-تاريخ دفاع مقدس دكتر اسماعيل منصوري لاريجاني
5-انقلاب در بحران خاطرات آیت الله هاشمي رفسنجاني
6-ويژه نامه حضور شماره اول مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خميني(ره)
7-ويژه نامه سرو شماره 226
8-نگرشي بر اولين دوره مجلس شوراي اسلامي
9-نگاهي به مجلس شوراي اسلامي
10-«نگهبان»ويژه نامه دهمين سالگرد حضرت امام(ره)
11-روزنامه های كثيرالانتشار
12-سايت هاي اينترنتي
تهیه و تنظیم:محـمد کـرمـی
با تشكر از آرشيو سا.ع.س آجا